صدر الدين محمد الشيرازي ( صدر المتألهين )

مقدمه 105

الشواهد الربوبية في المناهج السلوكية ( مقدمه فارسى وحواشي سبزوارى )

با سبك برهان بطريق شيخ استوار نمود و چون در تصوف و أفكار عرفا زياد متأثر شده است طالبان حكمت ذوقى و تصوف از مطالعهء كتب أو مستفيد بلكه شائق به مطالعه و فراگرفتن أفكار أو گرديدند . استحكام و استوارى كلمات و عمق مبانى و مطالب أو و كثرت تحقيقات و بي نظرى در انظار علميه و عدم تعصب نسبت بمسالك متعدد همهء اين‌ها دست بدست هم داده ، بتدريج بلكه در مدت كمى أفكار و عقايد ملا صدرا مورد توجه عجيبى واقع شد و كم‌كم كار به جائى رسيد كه طلاب فلسفه ، حكمت مشّاء و اشراق و علم تصوف را براي آنكه بافكار ملا صدرا پى ببرند قرائت مىكردند . شفا و اشارات و حكمت اشراق در مدارس اسلامى در رتبهء بعد از كتب تحقيقى ملا صدرا مانند أسفار و شواهد و مبدء و معاد قرار گرفت تا آنكه در دورهء آخوند نوري و تلاميذ أو مانند ملا محمد جعفر لنگرودى و ملا اسماعيل اصفهانى و ملا مصطفى قمشه‌يى و آقا ميرزا محمد رضا اصفهانى و آقا ميرزا حسن نوري و آقا سيد رضى لاريجانى ، كتب اساسى درسى فلسفه همان كتب آخوند ملا صدرا بوده است « 1 » . * * *

--> ( 1 ) - صاحبان جميع مسالك متعدد براي رسيدن بواقع و نيل بحقيقت قدم برداشته‌اند و للناس في ما يعشقون مذاهب سالك هرطريقه‌يى حق را در مسلك خود جست‌وجو مينمايد ملا صدرا تجليات خاصه حق را محدود نميداند با چشم حق‌بين و قلب نورانى خود در جميع مذاهب سير نموده و حق را بوجه من الوجوه محصور در فكر معينى نمىداند و حق را بنحو اطلاق طلب مينمايد و درنتيجه اين سير اطلاقى فلسفه‌يى معجون از مشارب مختلف بوجود آورده است .